SKKN Một số giải pháp hiệu quả giúp học sinh lớp chủ nhiệm rèn luyện lòng biết ơn và thể hiện lòng biết ơn, để từ đó cảm nhận được hạnh phúc khi đến trường - Năm học 2018-2019 - Dương Thị Thanh Thảo
- Thực trạng ban đầu trước khi áp dụng sáng kiến:
Có thể nói, hiện nay vẫn còn nhiều học sinh chưa thật nghiêm túc, chưa cố gắng hết mình, chưa nỗ lực thực sự trong học tập. Có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân: gia đình, xã hội,…..nhưng chắc chắn có một phần lớn quyết định, đó chính là cảm xúc chủ quan của chính các em. Cảm xúc sẽ quyết định hành động của một người, khi cảm thấy buồn chán, bi quan, bế tắc con người sẽ buông xuôi tất cả, hoặc nếu có làm việc gì đó thì hời hợt, qua loa. Ngược lại, khi có cảm xúc vui vẻ, hạnh phúc người ta sẽ thực hiện những việc làm tích cực, mang đến những thành quả tốt đẹp. Tương tự, nếu các em học sinh cảm nhận được hạnh phúc khi đến trường, các em sẽ học tốt hơn, có thái độ tích cực hơn, có động lực để xây dựng mục tiêu cũng như hoàn thành mục tiêu một cách trọn vẹn nhất. Vậy câu hỏi đặt ra để các em cảm nhận được hạnh phúc khi đến trường, chúng ta - những người thầy, đặc biệt với cương vị là giáo viên chủ nhiệm lớp - phải làm gì cho các em trong nội lực có giới hạn của bản thân mình, để các em có thể thấy thực lòng vui vẻ, háo hức, hạnh phúc khi được đến trường, đến lớp? Đây là một vấn đề lớn, bởi trước áp lực của chương trình học, kiểm tra, thi cử, bạo lực học đường, sức hút khủng khiếp của game online, thế giới ảo,…... tôi nghĩ rèn luyện cho học sinh lòng biết ơn và thể hiện lòng biết ơn, là một trong những giải pháp hiệu quả để các em cảm nhận được hạnh phúc đặc biệt ở môi trường học tập mà không một nơi nào khác có thể thay thế được.
File đính kèm:
skkn_mot_so_giai_phap_hieu_qua_giup_hoc_sinh_lop_chu_nhiem_r.docx
Nội dung text: SKKN Một số giải pháp hiệu quả giúp học sinh lớp chủ nhiệm rèn luyện lòng biết ơn và thể hiện lòng biết ơn, để từ đó cảm nhận được hạnh phúc khi đến trường - Năm học 2018-2019 - Dương Thị Thanh Thảo
- Dầu cho bạn không làm gì hết, chỉ đáp lại bằng sự trân quý đối với món quà của ngày hôm nay, sống như đó là một ngày đầu tiên và cũng là ngày cuối cùng của cuộc đời, thì bạn đã sống ngày hôm nay thật tốt đẹp rồi. Bạn hãy bắt đầu bằng mở mắt ra, và ngạc nhiên rằng bạn có một đôi mắt để nhìn. Kìa một tia sáng với những màu sắc kỳ diệu, lúc nào cũng dâng tặng cho ta những niềm vui trong sáng. Hãy nhìn bầu trời, chúng ta hiếm khi nào ngước lên nhìn bầu trời. Thật ít khi ta lại chú ý đến những áng mây đẹp vẫn đang trôi ngang qua trong từng mỗi giây phút. Chúng ta có thấy được những sắc thái biến đổi của thời tiết khác nhau chăng, hay ta chỉ thấy thời tiết là xấu hoặc tốt mà thôi. Như ngay trong chính ngày hôm nay, thời tiết cá biệt này có thể sẽ không bao giờ trở lại một lần nữa. Những áng mây trắng với hình dạng ấy trên bầu trời, sẽ không bao giờ có mặt y như vậy một lần thứ hai. Bạn hãy mở mắt ra và nhìn cho kỹ đi Hãy nhìn vào những gương mặt của người bạn gặp. Phía sau mỗi khuôn mặt ấy là một câu truyện rất kỳ thường. Một câu truyện mà bạn không thể nào hoàn toàn hiểu thấu hết được. Không phải chỉ là câu truyện riêng của người ấy, mà còn là của tổ tiên, của nhiều thế hệ cha ông của họ. Quá khứ của mỗi chúng ta được bắt đầu từ một nơi rất xa xôi, một sự sống trải dài qua bao thời gian và biết bao không gian, và bây giờ nó có mặt ở nơi đây, trong giờ phút này. Bạn có thấy kỳ diệu không? Hãy mở con tim của mình ra để tiếp nhận món quà nhiệm mầu mà nền văn minh này đã dâng tặng ta. Bạn bật một công tắc là đèn sáng ngay, bạn mở một vòi nước là tự nhiên có nước nóng hay nước lạnh tuôn chảy. Đó là những món quà mà hằng triệu và triệu người trên trái đất này có thể sẽ không bao giờ biết tới hay kinh nghiệm được. Và đó chỉ là một vài trong vô số những món quà tặng cho bạn, nếu như ta biết mở rộng con tim mình. Tôi cầu chúc cho bạn mở được lòng mình ra để tiếp nhận những may mắn và hạnh phúc này, và để cho chúng tuôn chảy qua bạn. Để rồi những người bạn gặp trên con đường mình đi cũng sẽ nhận được một hạnh phúc từ bạn. Chỉ cần qua ánh mắt của bạn, nụ cười, một sự xúc chạm của bạn, chỉ đơn giản bằng sự có mặt của bạn. Hãy để lòng biết ơn ấy tuôn chảy thành những hạnh phúc tràn ngập chung quanh mình. Và ngày hôm nay sẽ là một ngày tuyệt vời. Và lẽ dĩ nhiên chúng ta không thể nào trân quý những bạo động, chiến tranh, những sự hiếp đáp, và bóc lột trong cuộc sống. Và trên lãnh vực cá nhân cũng vậy, ta đâu thể nào hoan hỷ trước sự ra đi của một người thân, trước một sự phản bội, hay mất mát của nhau. Nhưng chúng ta hãy tiếp nhận những gì cuộc sống đang dâng tặng cho mình trong giây phút này. Chúng có thể là những hoàn cảnh rất khó khăn, nhưng ta nên chấp nhận và hãy làm những gì cần làm, để tiếp xúc với hạnh phúc. Đôi khi những kinh nghiệm khổ đau là cơ hội để chúng ta học bài học của mình. Mà nếu như ta không có khả năng để học lần này, thì rồi lần tới cũng sẽ có một cơ hội mới cho ta học lại mà thôi.” Là hạnh phúc lớn nhất Người biết tiếp nhận và biết ơn những gì xảy ra với một thái độ trong sáng, không bị lôi cuốn và xô đẩy bởi những thương ghét, người ấy sống tự tại và không sợ hãi. Steindl- Rast chia sẻ, “Nếu bạn biết ơn, bạn sẽ không có sợ hãi. Nếu bạn không có sợ hãi, bạn sẽ
- bản thân ta, giúp ta nhận thức được rằng giữa ta và vấn đề này có sự chia cắt và ta hoàn toàn có thể vượt qua nó. Luyện tập lòng kiên định: Bằng cách sống trọn từng phút giây, ta đang khiến cho bộ não không thể suy nghĩ sâu xa hơn hoặc lên kế hoạch cho tương lai, hoặc sa lầy trong quá khứ. Đây là cách để ta luyện tập lòng biết ơn, bởi vì ta đang đắm chìm trong thực tại và ta nhận thức được cũng như biết ơn tầm quan trọng của "hiện tại". + Luyện tập sự kiên định khi ta ăn uống. Điều này có nghĩa là không đọc sách, xem ti vi, hoặc sử dụng điện thoại. Thay vào đó, hãy tập trung vào thực phẩm mà ta đang ăn: nó có nóng không? hay nó khá lạnh? kết cấu của nó như thế nào? hương vị? nó có vị ngọt hay chua hay mặn? + Thực hiện điều này khi đi dạo, hoặc chỉ đơn giản là khi ta ngồi ngoài sân. Chú ý đến màu sắc của bầu trời và hình dạng của mây. Chú ý đền màu sắc và hình dạng của cây cối. Sử dụng mũi để xác định vị trí của từng mùi hương, và lắng nghe âm thanh xào xạc của cây cối, âm thanh trẻ con vui đùa, âm thanh của những chiếc xe chạy ngang qua. + Luyện tập chánh niệm là phương pháp để ta sống trọn từng khoảnh khắc. Nó là kỹ thuật có thể giúp xoa dịu vấn đề tinh thần chẳng hạn như trầm cảm hoặc lo lắng, bởi vì chúng thường được hình thành từ nỗi sợ hãi và từ sự lo lắng về quá khứ. Hình thành lối sống lành mạnh. Trở nên biết ơn thật ra có thể giúp ta khỏe mạnh hơn và duy trì sức khỏe cho ta. Tuy nhiên, tăng cường lòng biết ơn bằng cách hình thành lối sống lành mạnh thông qua việc ngủ đủ giấc, uống đủ nước, và sở hữu chế độ ăn uống sẽ giúp nuôi dưỡng sự khỏe khoắn của cơ thể. + Giấc ngủ là yếu tố có ảnh hưởng rất lớn đến sức khỏe và thái độ biết ơn của ta. Mặc dù, hành động luyện tập thể hiện sự biết ơn ngay cả trong những thời điểm khiến bạn mất ngủ và lo lắng trong cuộc sống có thể rất đáng ngưỡng mộ, ngủ đủ giấc sẽ giúp bạn dễ dàng hình thành thái độ biết ơn. Cố gắng đi ngủ trước 11 giờ tối và tắt mọi thiết bị điện tử (máy vi tính, điện thoại, iPod) 30 phút trước giờ ngủ. + Uống đủ nước. Vì cơ thể chúng ta cần khá nhiều nước, nước là yếu tố cần thiết để bảo đảm mọi hoạt động trong cơ thể diễn ra suôn sẻ. Bạn nên cố gắng uống ít nhất 8 cốc nước mỗi ngày. + Tập thể dục. Tập thể dục (đặc biệt là các bài tập tương tự như cardo - bài tập cho tim mạch) giải phóng chất hóa học của sự hạnh phúc chẳng hạn như endorphin, giúp điều chỉnh tâm trạng của bạn và khiến bạn cảm thấy tốt hơn. Bạn nên cố gắng tập thể dục ít nhất là 30 phút mỗi ngày. Bạn có thể thực hiện điều này thông qua hành động đơn giản chẳng hạn như chạy bộ, hoặc bật nhạc lên và nhảy trong vòng 30 phút, hoặc tập yoga. + Bạn cũng cần phải ăn uống đầy đủ để cơ thể của bạn có thể vận hành một cách hiệu quả và lành mạnh. Bạn nên ăn rau củ quả (màu càng tối thì càng có nhiều chất dinh dưỡng)
- Rửa tay, chân chăm sóc cha mẹ Cài hoa cho ba mẹ. Ngày lễ tri ân cha mẹ của lớp 12c3 Thời gian rơi trên mái tóc của cha. Mẹ có nghĩa là ánh sáng Vất vả gió sương thành ra bạc trắng. Một ngọn đèn thắp bằng máu con tim Cả cuộc đời mình cha luôn thầm lặng. Mẹ có nghĩa là mãi mãi Trao ngọt ngào nhận cay đắng gian nan. Là cho đi không đòi lại bao giờ
- 3.4.2 Thể hiện lòng biết ơn thầy cô trong Ngày 20-11, Buổi lễ trưởng thành - Nói lời quyết tâm tuổi 18 - Dâng trà cho thầy cô - Những cái ôm, những cái bắt tay trân trọng tình cảm thầy trò Học sinh khối 12 nói lời tri ân và quyết tâm nỗ lực vươt qua kì thi TNTHPT
- IV. Hiệu quả đạt được: Cảm nhận hạnh phúc –“ đến trường mỗi ngày là một niềm vui “- qua sự thay đổi thái độ, thể hiện lòng biết ơn và kết quả học tập tốt: Sáng kiến được áp dụng hiệu quả từ lớp 12c2( 2016-2017), tiếp tục vận dụng các bước tiến hành có thay đổi cho phù hợp tình hình thực tế của hai lớp chủ nhiệm lần lượt tiếp theo: lớp 12c3( 2017- 2018), 10c3( 2018- 2019) 1. Trước khi áp dụng sáng kiến: - Đối với 12c2: Đặc điểm là lớp cơ bản có nhiều học sinh trung bình. Đa số các em chưa chưa học tập nghiêm túc, còn vi phạm nội quy nhiều. - Đối với 12c3: Lớp khá ngoan nhưng chưa xác định được mục tiêu rõ ràng, chưa định hướng nghề nghiệp, chưa thực sự nỗ lực hết mình. - Đối với 10c8: Với đầu vào thấp, học lực trung bình, thường xuyên vi phạm, chưa có sự cố gắng trong học . 2. Sau khi áp dụng sáng kiến: 2.1 Các em đã có thái độ tốt hơn, biết ơn cha mẹ, thầy cô cùng những điều mình có hơn.
- Phút lắng lòng tri ân và cảm nhận điều may mắn của lớp 10c8 ở chương trình cảm xúc, thực hiện trong giờ sinh hoạt lớp với chủ đề : Lòng biết ơn!!!
- 2.2 Biết ơn và thể hiện lòng biết ơn, nên nhận được yêu thương, được quý mến nhiều hơn: ❖ Từ thầy cô: GVCN trải qua cảm xúc hạnh phúc Cô Việt Thi – Giáo viên bộ môn cùng các em trong buổi lễ tri ân Tiếng Anh trao- nhận lời chúc cho các em
- ❖ Từ cha mẹ: Trên trái đất này, không có món quà nào ngọt ngào bằng tình yêu thương của những bậc sinh thành dành cho con mình và không có hạnh phúc nào bằng hạnh phúc của những người làm cha mẹ nhìn thấy con mình khôn lớn trưởng thành. 2.3 Vì biết ơn và hạnh phúc nên không nỡ rời xa: xem trường học là gia đình thứ 2 và khi đã tốt nghiệp nhắn tin thăm hỏi, mỗi dịp lễ, tết đều về thăm thầy cô: Tỉ lệ duy trì sỉ số của lớp từ đến cuối năm đều đạt 100%: - 12c2 ( 2016- 2017) – 31/31 học sinh - 12c3 (2017-2018) – 30/30 học sinh
- - Giải 2 hùng biện tiếng Anh: Quách Hồng Nhung Kết quả kì thi TỐT NGHIỆP THPT QUỐC GIA - ĐẠI HỌC 2016-2017: Lớp 12c2 ( 2016-2017) đạt kết quả khá khả quan, đặc biệt các em đã phát huy hết được năng lực vì được chọn đúng ngành nghề, đúng năng lực và được sự ủng hộ, khuyến khích từ gia đình. - Tốt nghiệp đạt : 30/30 học sinh- 100% - Đại học- Cao đẳng- Nghề: 17/ 30 học sinh- 56,7% 2.4.2. Kết quả lớp 12c3 (2017-2018): Hoạt động phong trào: Lớp đã tham gia phong trào do cấp tỉnh, Trường, Đoàn thanh niên tổ chức: Tham gia cuộc thi An toàn giao thông; luôn đăng kí và làm tốt việc học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh; Thi viết bài giới thiệu sách; Tham gia Hội khỏe Phù Đổng đạt nhiều thành tích: giải nhất đẩy tạ nam, nữ; giải nhì nhảy cao; Thi văn nghệ: đạt giải nhì và giải khuyến khích; giải khuyến khích Lời hay ý đẹp; giải nhất cuộc thi kể chuyện; giải nhất tập thể đạt tiết học tốt nhiều nhất. Luôn cố gắng tham gia tốt các phong trào, nhưng là lớp 12 nên chưa thể có thời gian đầu tư quá nhiều cho các hoạt động . Kết quả kì thi TỐT NGHIỆP THPT QUỐC GIA - ĐẠI HỌC 2017-2018: - Tốt nghiệp đạt : 30/30 học sinh- 100% - Đại học- Cao đẳng- Nghề: 25 / 30 học sinh- 83,3 % 2.4.3. Kết quả học kì lớp 10c3 (2018-2019): Hoạt động phong trào: Lớp đã tham gia phong trào do cấp tỉnh, Trường, Đoàn thanh niên tổ chức: Tham gia cuộc thi An toàn giao thông; luôn đăng kí và làm tốt việc học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh; Thi viết bài Tri ân thầy cô, Kể chuyện sách; Vẽ tranh: giải ba;Tham gia Hội khỏe Phù Đổng đạt thành tích nữ: giải nhì nhảy cao; Thi văn nghệ: đạt giải đạc biệt; Hội thi hùng biện Tiếng Anh: giải 3; đạt giải cuộc thi tài năng; Luôn cố gắng tham gia nhiệt tình các phong trào dù chưa đạt nhiều thành tích. Lớp sẵn sàng ủng hộ các hoạt động thiện nguyện: mua bánh góp phần chi phí học tập cho bạn, làm đèn trung thu cho các em nhỏ vui tết trăng tròn, góp tiền cho bạn cùng lớp trị bệnh (dù không nhiều)., . Học tập: Lớp học không có học sinh yếu, dù điểm đầu vào rất thấp, luôn có tinh thần sự nỗ lực.
- hạnh phúc. Lòng biết ơn, như đã nói là vấn đề được tâm để giáo dục từ khi trẻ mới biết nhận thức. Vấn đề này không mới, nhưng sẽ không bao giờ là cũ. Khi xã hội còn cần sự tốt đẹp mỗi ngày thì lòng biết ơn là một chìa khóa vàng tạo nên thành công. Tôi nghĩ rằng điểm mới của giải pháp là dễ dàng áp dụng vì chính bản thân vấn đề mà nó cần giải quyết đã là động lực vì để giúp các em có cuộc sống hạnh phúc, ta sẽ phải dạy học trò mình giá trị sống là lòng biết ơn. Và để dạy các em giá trị này, chính ta- thầy người cần trở nên "người mẫu" cho các em ngắm nhìn và noi theo. Hãy cùng các em sống trong lòng biết ơn và lẽ tất nhiên khi dạy các như thế, chính chúng ta cũng trở nên hạnh phúc hơn. Đề ra được cách rèn luyện cụ thể. Ngoài ra, phần lý thuyết cũng như các yêu cầu thực hành phần lớn đã được thiết kế thành bài giảng Eleaning, các em có thể nghiên cứu thêm ở nhà, các lớp khác cũng có thể ứng dụng, thông qua đó các em có thể lắng lòng lại, sống chậm hơn và cảm nhận nhiều hơn. Giải pháp còn đề ra, kêu gọi sự thấu hiểu và làm gương không chỉ từ bản thân giáo viên mà còn chính ở cha mẹ, điều đó tạo sự tương tác, liên kết chặt chẽ hơn. (*) Wood, A. M., et al. (2010). Gratitude and well-being: A review and theoretical integration. Clinical Psychology Review ( ) Emmons, R. A. and McCullough, M. E. (Eds.) (2004). The Psychology of Gratitude. Oxford University Press. Tôi cam đoan những nội dung báo cáo là đúng sự thật. Xác nhận của đơn vị áp dụng sáng kiến Người viết sáng kiến Dương Thị Thanh Thảo